Hàng trăm héc ta cao su bị chặt để… bán gỗ

Hàng trăm héc ta cao su đang khai thác ở H.Ia Grai (Gia Lai) được cấp đền bù cho dân mất đất khi làm thủy điện, sau vài năm đã bị cưa trụi.

Những vườn cao su mới bị chặt bỏ

Thương nhân sạo sục đến từng mái ấm, từng vườn cây của người địa phương ở 2 phường biên cương Ia O, Ia Khai, H.Ia Grai tậu sắm cây cao su hơn chục năm tuổi về để đóng hộp gỗ. Cao su có gốc tuyến phố kính nhàng nhàng 30 - 40 cm, cao hơn chục mét đang độ tuổi khai thác được tậu với giá 500.000 đồng/cây. Lúc đầu lác đác một số hộ bán với giá khoảng trên dưới 200 triệu đồng/ha. Hàng chục héc ta cao su đã bị chặt trụi, bới cả gốc bán cho doanh gia vì cái lợi trước mắt.

Ngày 10.12, chúng tôi có mặt ở khu vực này khi những cánh rừng cao su ngút ngàn xanh tốt mới bị hạ. Vài vườn cao su trơ gốc, cành lá xanh còn vương vãi. Tiếng cưa xẻ vang cả một vùng. Ralan Beo, cán bộ địa chính của UBND thị trấn Ia O đi cùng cho hay: “Cư dân chặt bán cạn kiệt rồi anh. Mới đây em vào vận động cư dân đừng bán cao su còn bị người của nhà buôn đuổi tiến công. Của cải của dân mà, họ có quyền. Mình chỉ vận động thôi!”.

Những vườn cao su này vốn của Tổng công ty 15 đóng chân trên địa bàn Gia Lai. Khi thành lập tòa tháp thủy điện Sê San 4, cư dân có đất bị ngập đưa ra đòi hỏi có đất đóng hộp. Vậy là H.Ia Grai trình ý kiến này lên UBND thức giấc Gia Lai và Cơ quan điện lực VN (EVN). Các đối tác sau này đã ngồi lại hợp nhất trình Chính phủ để Tổng công ti 15 nhượng lại 397 ha cao su đang khai thác, bàn ủy quyền 380 hộ dân của hai xã trên để họ bất biến cuộc sống. Năm 2008, những vườn cao su tới tay bà con và tới nay, hồ hết biến thành... đất trống.

Đáng lo là đa số cao su ở khu vực này đang nằm trong độ tuổi khai thác. Vài hộ dân sau khi chặt cao su đã trồng cây điều để thay thế. Theo thăm dò mới nhất của Sở NN-PTNT Gia Lai, tổng quy mô cao su bị cư dân chặt lấy gỗ lên tới 315 ha, trong đó thị trấn Ia O có 215 ha, số còn lại thuộc địa bàn phố Ia Khai.

Ông Phan Trung Tường, Phó chủ toạ UBND H.Ia Grai, cho biết: “Ngay khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ), chúng tôi sợ hãi đất bị sang nhượng sẽ dẫn tới trạng thái cư dân thiếu đất chế biến. Bởi thế, chúng tôi ghi luôn vào mặt sau của sổ đỏ là không được sang nhượng. Nhưng cao su là của nả của cư dân nên không có chế nhạo tài nào cấm họ được. Bản thân chỉ đi lại, tuyên truyền cho bà con. Đối với những vườn cao su đã bị chặt bán, chúng tôi đề xuất các cơ quan công dụng nghiên cứu hỗ trợ bà con có hướng chuyển đổi cây xanh thích hợp để giúp người địa phương định hình cuộc sống dài lâu...”.

Tận mắt nhìn thấy số ít những vườn cao su còn sót lại, chúng tôi không khỏi xót xa bởi những cây cao su bị khai thác không theo đúng kỹ thuật. Đầy đủ cây bị cạo phạm tham gia phần gỗ làm cho vỏ không thể tái sinh được dẫn tới tác động tới năng suất hoặc cây có thể chết, dễ gãy hơn khi có gió to. Anh Rơchâm Luen, một trong những hộ ở phường Ia O bán vườn cao su nói: “1 ha cao su của mình bán được 180 triệu tiền việt. Bán rồi, giờ quá tiếc nuối vì giá mủ cao su đang tăng trở lại. Hiện bản thân có 300 cây cao su vừa mới mở miệng, mỗi ngày cạo 18 - 19 kg, với giá bây chừ bán được 150.000 đồng. Hiện nay bản thân định trồng lại cao su hoặc trồng điều trên quy mô cao su đã bị chặt bán”.

Bên cạnh đó, việc giá cao su lao dốc hơn 3 năm trở lại đây đã ảnh hưởng không nhỏ nhắn tới cuộc sống của người địa phương trồng cao su. Ông Lê Văn Lịnh, Phó giám đốc Sở NN-PTNT Gia Lai, cho nhân thức: “Chính thức nhận vườn cây từ năm 2008 và trong khoảng đó cho tới năm 2012, các hộ quản lý vườn cao su đem lại hiệu quả, góp phần cải thiện cuộc sống cho bà con nơi đây. Trong khoảng năm 2013 tới nay, do bà con không để mắt, khai thác mủ không đúng quy trình khoa học, khác biệt lạm dụng việc bôi thuốc kích thích để tăng sản lượng mủ trên cây khiến cho vườn cây suy kiệt, năng suất giảm mạnh. Cá biệt có vườn cây không cho mủ. Đời sống của bà con vì thế cũng bị tác động”.

È Hiếu

Xem tại: japan shop online